Otizm mi, Üstün Bilişsel Profil mi, Sensörimotor Özellik mi?
1. SOSYAL İLETİŞİM (EN KRİTİK ALAN)
OTİZM AĞIR BASARSA
- İsme tepki zayıf / tutarsız
- Göz teması sınırlı
- Karşılıklı oyun az
- Sohbet tek taraflı (soru–cevap değil)
- Başkalarının ilgisine ilgi az
- Akran etkileşimi zayıf
ÜSTÜN BİLİŞSEL + NORMAL GELİŞİM
- İsme genelde bakar
- Göz teması var
- Karşılıklı oyun kurar
- Başkalarını oyuna dahil eder
- Sosyal ilgi var (bazen dalgalı)
2. OYUN BECERİSİ
OTİZM AĞIR BASARSA
- Fonksiyonel oyun sınırlı
- Hayali oyun zayıf / yok
- Oyuncakları amaç dışı kullanma (sıralama, döndürme)
ÜSTÜN BİLİŞSEL PROFİL
- Erken sembolik/hayali oyun
- Kurallı oyun kurabilir
- Oyunu genişletir ve değiştirir
- Nesneleri anlamlı kullanır
3. DİL VE İLETİŞİM
OTİZM AĞIR BASARSA
- Ekolali (tekrar konuşma) baskın
- Sohbet başlatma zayıf
- “Karşılıklı konuşma” zor
ÜSTÜN BİLİŞSEL PROFİL
- Erken kelime öğrenme
- Görsel ezber güçlü
- Cümle kurar ama bazen “kalıp” olabilir
- Zamanla ekolali azalır
4. BİLİŞSEL PROFİL (GÜÇLÜ YANLAR)
OTİZMDE SIK GÖRÜLENLER
- Parça-parça güçlü hafıza
- Dar ilgi alanları
- Tek tip öğrenme
ÜSTÜN BİLİŞSEL / SENSÖRİMOTOR
- Erken okuma/yazı ilgisi
- Harf-sayı-şekil aşırı erken öğrenme
- Görsel hafıza çok güçlü
- Haritalama / yol hatırlama çok iyi
5. TEKRARLAYICI DAVRANIŞLAR (STİM / STEREOTİPİ)
OTİZMDE DAHA YOĞUN
- Sürekli ve sabit tekrarlar
- Sosyal bağlamdan bağımsız
- Azalmaya dirençli
SENSÖRİMOTOR / MİZAÇ
- Heyecanla artar (el çırpma, zıplama)
- Geçici olabilir
- Oyunla azalabilir
- Duyusal yüklenme ile artar
6. DEĞİŞİME TEPKİ
OTİZM AĞIR BASARSA
- Rutin değişimine güçlü tepki
- Esneklik zayıf
ÜSTÜN BİLİŞSEL / SENSÖRİMOTOR
- Bazı zorlanmalar olabilir ama genelde uyum sağlar
- Zamanla esneklik artar
YORUM ŞEMASI
Daha çok “Üstün bilişsel + sensörimotor özellik”
- Sosyal iletişim var
- Hayali oyun var
- Dil gelişiyor
- İlgi ve hafıza çok güçlü
- Stereotipiler sadece heyecanla artıyor
“Sınırda / atipik gelişim”
- Sosyal var ama dalgalı
- Dikkat ve duyusal farklılıklar belirgin
- Bazı otizm benzeri özellikler var
“Otizm olasılığı daha güçlü”
- Sosyal karşılıklılık belirgin zayıf
- Hayali oyun yok
- İletişim tek yönlü
- İsme tepki zayıf ve tutarlı değil
Bolluca Ailesi Diyor ki
Sosyal etkileşim var.
Hayali oyun var.
Dil ve öğrenme güçlü.
Stereotipiler heyecanla artıyor.
Bu tablo genellikle “üstün bilişsel özellik + duyusal/motor farklılıklar” tarafına daha yakın durur
ama takip edilmesi gereken bir atipik gelişim profili de olabilir.
Eğer arzu ederseniz uzmanlarımızdan destek alabilirsiniz.
